Tin tức/(Trường THCS Hoàng Đông)/HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC/
HỘI THẢO MÔN GDCD - 2015

TÍCH HỢP NỘI DUNG BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

TRONG MÔN GIÁO DỤC CÔNG DÂN

     Bảo vệ môi trường là vấn đề được nhiều quốc gia trên thế giới quan tâm, vì sự phát triển bền vững toàn cầu. Trong những năm gần đây, tình trạng ô nhiễm môi trường ngày càng nặng nề mà nguyên nhân chủ yếu là do tác động xấu của con người tới thiên nhiên, môi trường.Chính vì thế, con người quan tâm hơn công tác bảo vệ môi trường, đặc biệt là bảo vệ môi trường trong thời kì CNH- HĐH. Do đó, Bộ GD& ĐT đã đưa nội dung bảo vệ môi trường vào hệ thống giáo dục nhằm tác động tới nhận thức của học sinh bằng chương trình tích hợp giáo dục môi trường trong các môn học nói chung và môn GDCD nói riêng ở cấp THCS cũng như các cấp học khác.Giáo dục môi trường là việc làm hết sức cần thiết, thường xuyên và liên tục. Bởi giáo dục môi trường sẽ hình thành và phát triển kĩ năng hành động trong môi trường của học sinh, từ đó tạo nên một lối sống có trách nhiệm và thân thiện với thiên nhiên.

Môn Giáo dục Công dân trong nhà trường nói chung và ở trường THCS nói riêng có ý nghĩa quan trọng trong sự hình thành và phát triển nhân cách học sinh. Việc lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường trong môn Giáo dục Công dân giúp học sinh biết thể hiện tình yêu thiên nhiên, sống hòa hợp với thiên nhiên, thân thiện với môi trường, có kĩ năng phát hiện các vấn đề về môi trường và ứng xử tích cực với các vấn đề môi trường nảy sinh, có hành động cụ thể để bảo vệ môi trường, biết tuyên truyền vận động bảo vệ môi trường trong gia đình, nhà trường, cộng đồng, đồng thời biết nghiêm chỉnh chấp hành quy định của Luật bảo vệ môi trường.

     Là giáo viên dạy Giáo dục Công dân, tôi luôn băn khoăn, trăn trở về vấn đề làm thế nào vừa dạy học sinh nắm bắt những kiến thức cơ bản của bộ môn, vừa lồng ghép những  kiến thức bảo vệ môi trường để từ đó xây dựng ý thức bảo vệ môi trường cho hoc sinh một cách tốt nhất.

  * Để có nội dung tích hợp tốt trong việc lồng ghép giáo dục môi trường vào bài dạy, chúng tôi nhận thấy có một số thuận lợi và khó khăn sau:

1. Thuận lợi:

    - Nhiều năm qua, Ban giám hiệu nhà trường luôn quan tâm và có kế hoạch chỉ đạo về mặt chuyên môn cho việc tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường trong nhiều môn học trong đó có môn Giáo dục Công dân.

   - Giáo viên được tập huấn chuyên môn về bảo vệ môi trường nên nắm vững được nội dung tích hợp, phương pháp giảng dạy phù hợp với từng dạng bài cụ thể.

     - Tư liệu giảng dạy tương đối phong phú. Các phương tiện thông tin đại chúng đã cung cấp nhiều thông tin, sự kiện về môi trường.

    -  Các em học sinh xem việc bảo vệ môi trường tại lớp học và khu vực được phân công là một trong những tiêu chí đánh giá thi đua của lóp. Ban Lao động cũng đã có kế hoạch tổ chức cho các lớp lao động hàng tuần nên ít nhiều cảnh quan môi trường trong trường học cũng ít nhiều được cải thiện.

    Những thuận lợi nói trên đã tạo ý thức tốt cho cán bộ, giáo viên và học sinh toàn trường trong việc góp phần bảo vệ môi trường nói chung. Đây cũng là điều kiện tốt để việc tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường trong môn Giáo dục Công dân đạt hiệu quả tốt.

2. Khó khăn:

  -  Kiến thức rộng, liên quan đến nhiều môn học nên cũng khó khăn cho việc giáo viên tìm hiểu, nghiên cứu kiến thức để giảng dạy.

    - Phải có nhiều thời gian, công sức để tìm tư liệu, cần rất nhiều thời gian và có sự ủng hộ, giúp đỡ của các đồng nghiệp bạn bè..

   -  Môi trường xung quanh và tại địa phương chưa thật sự tốt. Ý thức bảo vệ môi trường của một bộ phận nhân dân và trong khu vực dân cư nơi học sinh sinh sống còn hạn chế.

    Những khó khăn trên cũng ảnh hưởng không nhỏ đến việc giảng dạy cũng như nhận thức, đánh giá của học sinh trong việc thực hiện hành động góp phần bảo vệ môi trường.

3. Những yêu cầu về nội dung , biện pháp trong việc thực hiện : “Tích hợp giáo dục môi trường trong môn GDCD”:

a. Những nội dung cơ bản về môi trường cần trang bị cho học sinh thông qua giảng dạy môn Giáo dục Công dân:

- HS nắm được khái niệm về môi trường, Ô nhiễm môi trường:

- Thực trạng môi trường Việt Nam. 

- Thực trạng môi trường ở địa phương nơi mình sinh sống và học tập

-Nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường

- Hậu quả của ô nhiễm môi trường.

- Phương hướng, biện pháp khắc phục.

* Học sinh nắm được những quy định của pháp luật nước ta liên quan đến việc thực hiện bảo vệ môi trường.

b. Biện pháp thực hiện khi dạy học bài có giáo dục bảo vệ môi trường:

- Xác định các bài học có nội dung, mức độ, từng phần hoặc toàn phần tích hợp về bảo vệ môi trường.

- Chọn phương pháp phù hợp với từng loại bài, từng lớp, từng đối tượng học sinh, sao cho hiệu quả nhất.Tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường trong môn giáo dục công dân rất phong phú, đa dạng, mỗi phương pháp đều có mặt tích cực và hạn chế riêng. Vì vậy, giáo viên cần lựa chọn và sử dụng kết hợp các phương pháp cho phù hợp với nội dung, tính chất từng bài, trình độ nhận thức của học sinh, năng lực sở trường của giáo viên và điều kiện, hoàn cảnh cụ thể của lớp, của trường mình. Các tình huống, phương pháp được sử dụng phải gắn với nội dung bài học, giáo viên giúp tự đánh giá, xử lí các tình huống đi đến kết luận để giáo dục học sinh các chuẩn mực đạo đức hoặc pháp luật liên quan đến bài học và ý thức bảo vệ môi trường.Các phương pháp thường được sử dụng và mang lại hiệu quả cao như: thảo luận nhóm, sắm vai tình huống, giải quyết vấn đề, trực quan, trò chơi, nghiên cứu trường hợp điển hình...

 

- Chuẩn bị phương tiện, các điều kiện cần thiết đặc biệt là nguồn tư liệu phục vụ bài học. Đây là là một bước vô cùng quan trọng giúp cho tiết học thành công. Máy chiếu sẽ giúp cho qua trình đưa những tư liệu, hình ảnh một cách sinh động nhất đến với học sinh. Bên cạnh đó nguồn tư liệu hiện nay vô cùng phong phú qua báo chí, truyền hình, đặc biệt là Internet sẽ giúp cho việc thực hiện phương pháp trực quan dễ dàng và hiệu quả hơn.Việc chuẩn bị tư liệu phải được tiến hành trong thời gian dài, được tích lũy và sắp xếp khoa học theo từng chủ đề: hình ảnh, Video clip, câu chuyện, gương điển hình... để khi cần có thể sử dụng ngay.

 

4. Kết quả  thực hiện

    Qua quá trình giảng dạy thực hiện việc tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường trong môn GDCD, tôi thấy rằng ‎nhận thức ‎‎của học sinh về môi trường ngày càng được cải thiện, mang lại những hiệu quả đáng kể:

- Học sinh đã hiểu được bản chất của môi trường: tính phức tạp, quan hệ nhiều mặt, nhiều chiều, tính hữu hạn của tài nguyên thiên nhiên và môi trường, những điều tốt đẹp mang lại từ những nỗ lực bảo vệ môi trường của bản thân và những người xung quanh.

-  Học sinh nhận thức được ý nghĩa, tầm quan trọng của các vấn đề môi trường như một nguồn lực để sinh sống, lao động và phát triển của mỗi cá nhân, cộng đồng, quốc gia và quốc tế. Từ đó có thái độ , tình cảm yêu quý, tôn trọng môi trường – thiên nhiên; có tình yêu quê hương đất nước, tôn trọng di sản văn hoá; bảo vệ đất đai, bảo vệ nguồn nước, không khí, tích cực tham gia phong trào xanh - sạch - đẹp ở trường học, thường xuyên dọn dẹp vệ sinh trường, lớp;không vứt rác bừa bãi, biết yêu quý, chăm sóc bảo vệ cây cối trong sân trường, không bẻ cành vặt lá mà còn góp phần bảo vệ môi trường nơi mình sinh sống. Ngoài ra các em còn tổ chức các buổi tọa đàm, thảo luận về vấn đề bảo vệ môi trường , làm tuyên truyền viên tích cực cho gia đình và mọi người xung quanh biết cần phải làm gì để bảo vệ môi trường sống , bảo vệ môi trường chính là bảo vệ cuộc sống của bản thân và gia đình; kịp thời phát hiện, ngăn chặn những hành vi làm ô nhiễm môi trường.

- Nhận thức của các em về môn Giáo dục Công dân cũng có nhiều thay đổi, không phải là môn khô khan, khó học mà còn là môn học có nhiều ý nghĩa giúp các em có những hiểu biết nhiều hơn về môi trường từ đó càng em hăng hái thảo luận, đưa ra ý kiến, biện pháp về việc bảo vệ môi trường làm cho tiết học sôi nổi, hào hứng.

* Tồn tại:

Do thời gian tiết học có hạn, nên cũng có những vấn đề mà giáo viên chưa giải quyết được thấu đáo cặn kẽ.

5. Những giải pháp        

            Giáo dục bảo vệ môi trường không chỉ cung cấp kiến thức về môi trường mà điều quan trọng là hình thành thái độ tích cực và làm thay đổi hành vi của học sinh nên trong quá trình thực hiện cần chú ý:

- Tạo những cơ hội để học được tự do bày tỏ, trao đổi quan điểm, tìm kiếm giải pháp cho những vấn đề mà bài học đặt ra và lựa chọn cách ứng xử đúng đắn, tối ưu bằng cách lựa chọn và sử dụng kết hợp các phương pháp cho phù hợp với nội dung, tính chất từng bài, trình độ nhận thức của học sinh, năng lực sở trường của giáo viên và điều kiện, hoàn cảnh cụ thể của lớp, của trường mình. Các phương pháp thường được sử dụng và mang lại hiệu quả cao như: thảo luận nhóm, sắm vai tình huống, giải quyết vấn đề, trực quan, trò chơi, nghiên cứu trường hợp điển hình...Các tình huống, phương pháp được sử dụng phải gắn với nội dung bài học, giáo viên giúp HS tự đánh giá, xử lí các tình huống dẫn đến kết luận để giáo dục học sinh các chuẩn mực đạo đức hoặc pháp luật liên quan đến bài học và ý thức bảo vệ môi trường .

          - Chuẩn bị phương tiện, các điều kiện cần thiết đặc biệt là nguồn tư liệu phục vụ bài học. Đây là là một bước vô cùng quan trọng giúp cho tiết học thành công. Máy chiếu sẽ giúp cho qua trình đưa những tư liệu, hình ảnh một cách sinh động nhất đến với học sinh. Bên cạnh đó nguồn tư liệu hiện nay vô cùng phong phú qua báo chí, truyền hình, đặc biệt là Internet sẽ giúp cho việc thực hiện phương pháp trực quan dễ dàng và hiệu quả hơn.Việc chuẩn bị tư liệu phải được tiến hành trong thời gian dài, được tích lũy và sắp xếp khoa học theo từng chủ đề: hình ảnh, Video clip, câu chuyện, gương điển hình... để khi cần có thể sử dụng ngay.

     - Cần tạo môi trường trong lành để học sinh phát triển toàn diện, phát huy mọi năng lực sáng tạo của mình, yên tâm, phấn khởi học tập. Nếu môi trường xung quanh ô nhiễm nó ảnh hưởng đến học sinh về mọi mặt, dẫn đến các mặt giáo dục sẽ hạn chế. Vì vậy mỗi nhà trường cần tổ chức phong trào thi đua bảo vệ môi trường trong tập thể và toàn thể học sinh, lấy bảo vệ môi trường làm tiêu chí đánh giá thi đua giữa các lớp, điều đó sẽ tạo thêm khí thế trong phong trào, vì vậy việc giáo dục bảo vệ môi trường sẽ đạt hiệu quả cao hơn.

          Kiến nghị:

- Kính mong Ban Giám hiệu nhà trường và các cấp lãnh đạo quan tâm nhiều hơn đến môn học cung cấp thêm nhiều tư liệu dạy học cho bộ môn GDCD

-Cung cấp các văn bản pháp luật mới kịp thời hơn 

     Trên đây là một số suy nghĩ và việc làm của  tôi trong quá trình thực hiện “ Tích hợp giáo dục môi trường trong dạy học môn giáo dục công dân”. Tôi rất hy vọng rằng sẽ nhận được sự góp ý, trao đổi về cách làm, cách thực hiện tốt nhất từ phía đồng nghiệp để có thể nâng cao hơn kết quả tích hợp môi trường trong môn học,tìm được tiếng nói chung, đem lại hiệu quả tốt nhất trong dạy và học môn Giáo dục công dân.

                                                                                    Xin trân trọng cảm ơn !

 

 

Tác giả: NGUYỄN THỊ THU HƯỜNG

Xem thêm

LỄ KHAI GIẢNG NGĂM HỌC MỚI 2017-2018
LỄ KHAI GIẢNG NĂM HỌC 2015-2016
Hội thi Rung chuông vàng kỷ niệm ngày thành lập đoàn 26-3
Lễ khai giang năm học 2014-2015
  • Ba công khai
  • Thông báo

Công khai ngân sách nhà nước

Các biểu công khai ngân sách

Công khai ngân sách

Biểu công khai ngân sách

Công khai thông tin chất lượng giáo dục phổ thông, năm học 2016

Trường THCS Hoàng Đông công khai thông tin chất lượng giáo dục phổ thông, năm học 2016 - 2017

Công khai thông tin chất lượng giáo dục phổ thông, năm học

Trường THCS Hoàng Đông công khai thông tin chất lượng giáo dục phổ thông, năm học 2017 - 2018.

Công khai Cơ Sở Vật Chất năm học 2016 - 2017

Công Khai Cơ Sở Vật Chất Trường THCS Hoàng Đông Năm Học 2016 - 2017
Xem thêm...