Tin tức : TỔ KHXH VÀ NV/

Đề thi đề xuất

04/12/2016

1. Đề thi đề xuất

2. Kỳ thi: Tuyển sinh vào lớp 10( không chuyên)

    Môn thi: Ngữ văn             Thời gian làm bài: 120 phút

3. Họ và tên: Lưu Thị Tâm                   Chức vụ: Tổ trưởng tổ KHXH

4. Đơn vị: Trường THCS Liên Sơn

5. Nội dung đề thi:

Câu 1: ( 1,0 điểm )

  Kể tên các thành phần biệt lập đã học ? Chỉ ra thành phần biệt lập trong  các câu sau:

     a, Thật đấy, chuyến này không được độc lập thì chết cả đi chứ sống làm gì cho nó nhục.

      b, Cũng may mà bằng ấy nét vẽ, hoạ sỹ  đã ghi xong lần đầu khuôn mặt của người thanh niên.

  Câu 2: ( 2,0 điểm )

Cho hai câu thơ sau và trả lời câu hỏi:

                                 “Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da”

“Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh”

  1. Hai câu thơ trên trích trong tác phẩm nào? Của ai?
  2. Tác phẩm đó thuộc thể văn học nào?
  3. Nêu nguồn gốc của tác phẩm đó?
  4. Hai câu trên mỗi câu nói về nhân vật nào?
  5. Hai cách miêu tả sắc đẹp của hai nhân vật ấy có gì giống và khác nhau? Sự khác nhau ấy có liên quan gì đến tính cách và số phận của mỗi nhân vật?

Câu 3:  ( 3,0 điểm)

       Tự lập là một trong những yếu tố cần thiết làm nên sự thành công trong học tập cũng như trong cuộc sống.
          Hãy viết một bài văn ngắn (khoảng một trang giấy thi) trình bày suy nghĩ của em về tính tự lập của các bạn học sinh hiện nay.

Câu 4: ( 4,0 điểm)

          Vẻ đẹp của những cô gái thanh niên xung phong trong tác phẩm Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê. Hãy liên hệ thực tế trách nhiệm của thế hệ thanh niên trong việc xây dựng và bảo vệ tổ quốc trong tình hình hiện nay.

                                  ---------------- Hết -----------------

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM

Câu 1: ( 1,0 điểm)

- Các thành phần biệt lập đã học ( 0,5 điểm)

   + Thành phần tình  thái

   + Thành phần cảm thán

   + Thành phần gọi- đáp

   + Thành phần phụ chú

- Tìm thành phần biệt lập( 0,5 điểm)

      a, Thật đấy

     b, Cũng may

Câu 2: ( 2,0 điểm): Thí sinh phải đảm bảo được các ý sau:

1. Trích trong tác phẩm : “ Truyện Kiều”  của Nguyễn Du( 0,25 điểm)

2. Tác phẩm đó thuộc thể văn học trung đại. ( 0,25 điểm)

3. Nguồn gốc của tác phẩm lấy từ cốt truyện  “Kim Vân Kiều truyện” của Thanh Tâm Tài Nhân ( nhà văn nổi tiếng của Trung Quốc) ( 0,25 điểm)

4. Câu 1 nói về nhân vật Thúy Vân , câu 2 nói về nhân vật Thúy Kiều. ( 0, 25 điểm) 

5.- Đoạn trích “Chị em Thuý Kiều” là đoạn thơ miêu tả nhân vật vô cùng đặc sắc trong Truyện Kiều  của Nguyễn Du, một trong những nét đặc sắc ấy là việc sử dụng từ ngữ. ( 1,0 điểm) 

+ Miêu tả ngoại hình hai chị em Thuý Kiều, Nguyễn Du dùng bút pháp ước lệ  truyền thống của văn học cổ điển, dùng hình tượng thiên nhiên đẹp : trăng, hoa, ngọc, tuyết,...để nói về vẻ đẹp con người.

+ Cách sử dụng ngôn ngữ để miêu tả hai nhân vật có điểm khác. Với Thuý Vân thì dùng “thua”, “nhường”:

Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da

Còn Thuý Kiều thì dùng “ghen”, “hờn”:

Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh

* Vẻ đẹp của Vân là vẻ đẹp đoan trang, phúc hậu, một vẻ đẹp mà thiên nhiên (mây, tuyết) cũng phải chịu thua, nhường! Nhưng chỉ đến mức ấy thôi, nghĩa là ở trong vòng trời đất, vẫn trong qui luật tự nhiên. Vẻ đẹp của Vân tạo sự hoà hợp, êm đềm với xung quanh . Vẻ đẹp này báo hiệu tính cách ,số phận cuộc đời sau này của Thuý Vân là một cuộc đời êm ả, bình lặng.

* Vẻ đẹp của Thuý Kiều là vẻ đẹp sắc sảo mặn mà, khác nhiều với vẻ đẹp trang trọng hiền hoà của Vân. Một vẻ đẹp đến độ “hoa ghen”, “liễu hờn”. Điều đó chứng tỏ nhan sắc Thuý Kiều đã vượt ra ngoài khuôn khổ, ngoài tưởng tượng, ngoài qui luật tự nhiên. Thiên nhiên, tạo hoá có sự ganh ghét, đố kị, báo hiệu một sự trả thù sau này của trời đất (thiên nhiên) đối với số phận của Kiều. Hai từ ghen, hờn đã báo trước cuộc đời Kiều chắc sẽ trải qua nhiều tai ương, bất hạnh.

Trong miêu tả, Nguyễn Du đã dự cảm về thân phận mỗi người trong tương lai: Thuý Vân thì êm đềm phẳng lặng, còn tương lai Thuý Kiều đầy sóng gió bất trắc.

Câu 3:  ( 3,0 điểm)

     Học sinh cần nêu vấn đề và triển khai thành bài văn nghị luận về tư tuởng đạo lí gồm các ý cơ bản sau :

  1. Mở bài. ( 0,5 điểm)

             Giới thiệu vấn đề cần bàn luận.

  1. Thân bài: Cần đảm bảo những nội dung sau
    - Giải thích thế nào là tự lập ( 0,5 điểm)

 Tự lập, nghĩa đen là khả năng tự đứng vững và không cần sự giúp đỡ của người khác.
          - Tầm quan trọng của tự lập( 1,5 điểm)

+ Tự lập là một trong những yếu tố cần thiết làm nên sự thành công trong học tập cũng như trong cuộc sống.
+ Trong học tập, người học sinh có tính tự lập sẽ có thái độ chủ động, tích cực, có động cơ và mục đích học tập rõ ràng, đúng đắn. Từ đó, nó sẽ giúp cho học sinh tìm được phương pháp học tập tốt. Kiến thức tiếp thu được vững chắc. Bản lĩnh được nâng cao.
+ Hiện nay, nhiều học sinh không có tính tự lập trong học tập. Họ có những biểu hiện ỷ lại, dựa dẫm vào bạn bè, cha mẹ. Từ đó, họ có những thái độ tiêu cực : quay cóp, gian lận trong kiểm tra, trong thi cử; không chăm ngoan, không học bài, không làm bài, không chuẩn bị bài. Kết quả: những học sinh đó thường rơi vào loại yếu, kém cả về hạnh kiểm và học tập.
+ Học sinh cần phải rèn luyện tính tự lập trong học tập vì điều đó vừa giúp học sinh có thái độ chủ động, có hứng thú trong học tập, vừa tạo cho họ có bản lĩnh vững chắc khi tiếp thu tri thức và giải quyết vấn đề. Tự lập không phải là cô lập, không loại trừ sự giúp đỡ chân thành, đúng đắn của bạn bè, thầy cô khi cần thiết, phù hợp và đúng mức.
+ Tính tự lập trong học tập là tiền đề để tạo nên sự tự lập trong cuộc sống. Điều đó, là một yếu tố rất quan trọng giúp cho học sinh có được tương lai thành đạt. Tính tự lập là một đức tính vô cùng quan trọng mà học sinh cần có, vì không phải lúc nào cha mẹ, bạn bè và thầy cô cũng ở bên cạnh họ để giúp đỡ họ. Nếu không có tính tự lập, khi ra đời học sinh sẽ dễ bị vấp ngã, thất bại và dễ có những hành động nông nỗi, thiếu kiềm chế.( Ví dụ)

  1. Kết bài ( 0,5 điểm)

- Khái quát nhấn mạnh lại vấn đề.

- Lời khuyên, lời nhắn nhủ đến bạn bè.

Câu 4: ( 4,0 điểm)

          * Yêu cầu về kĩ năng( 0, 5 điểm) 

Học sinh vận dụng các kĩ năng về nghị luận nhân vật văn học để phân tích theo yêu cầu của bài. Bố cục ba phần rõ ràng, lập luận chặt chẽ, mạch lạc, dẫn chứng cụ thể, tiêu biểu, xác thực, diễn đạt trong sáng có cảm xúc, không mắc lỗi chính tả, lỗi dùng từ, lỗi câu.

 * Yêu cầu về kiến thức: ( 3,5 điểm) 

 Học sinh cần phải đảm bảo các nội dung sau:

 - Phân tích vẻ đẹp của ba cô gái thanh niên xung phong trong tác phẩm: “ Những ngôi sao xa xôi” của nhà văn Lê Minh Khuê.

- Từ các nhân vật trong tác phẩm học sinh có thể liên hệ thực tế về nhiệm vụ của thế hệ thanh niên trong việc xây dựng đất nước và bảo vệ tổ quốc trong tình hình hiện nay bằng các ý cụ thể như sau:

1. Mở bài ( 0,25 điểm)

          - Lê Minh Khuê là cây bút nữ chuyên về truyện ngắn. Trong những năm chiến tranh, truyện của Lê Minh Khuê viết về cuộc sống chiến đấu của tuổi trẻ ở tuyến đường Trường Sơn. Sau năm 1975, tác phẩm của nhà văn bám sát những chuyển biến của đời sống xã hội và con người trên con đường đổi mới.

          - Truyện " Những ngôi sao xa xôi" là một trong số những tác phẩm đầu tay của Lê Minh Khuê, viết năm 1971, lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ của dân tộc đang diễn ra ác liệt.

         - Tiêu biểu là vẻ đẹp về tâm hồn, phẩm chất anh hùng của ba nữ thanh niên xung phong trong tác phẩm.

2. Thân bài ( 3,0 điểm)

* Vẻ đẹp chung của các cô gái thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn. (0,75 điểm)

          - Đó là những cô gái tuổi đời còn trẻ. Vì nhiệm vụ giải phóng miền Nam, họ đã không tiếc tuổi xuân chiến đấu, cống hiến cho đất nước.

          - Công việc của họ là trinh sát mặt đường gặp nhiều khó khăn nguy hiểm. Họ phải làm việc dưới mưa bom bão đạn, phải phá bom thông đường để những đoàn quân tiến vào giải phóng miền Nam.

          - Họ mang lí tưởng chiến đấu để thống nhất Tổ Quốc nên đều giàu tinh thần trách nhiệm, coi thường gian khổ. Mỗi nhân vật có nét tính cách riêng nhưng họ yêu thương, lạc quan, có niềm tin vào tình yêu đất nước.

* Vẻ đẹp riêng của các cô gái thanh niên xung phong ( 1,75 điểm)

          a) Nhân vật Phương Định. ( 0,75 điểm)

          - Đây là cô gái Hà Nội trẻ trung yêu đời. Phương Định thích ngắm mình trong gương, là người có ý thức về nhan sắc của mình. Cô có hai bím tóc dày, tương đối mềm, một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn. Đôi mắt màu nâu, dài dài, hay nheo nheo như chói nắng...

          - Phương Định là nhân vật kể chuyện xưng tôi đầy nữ tính.Cô đẹp nhưng không kiêu căng mà có sự thông cảm, hoà nhập. Cô thích hát dân ca quan họ Bắc Ninh, dân ca ý, đặc biệt hát bài Ca Chiu Sa. Cô có tài bịa lời cho những bài hát. Những bài hát về cuộc đời, về tình yêu và sự sống cất lên giữa cuộc chiến tranh ác liệt tôn thêm vẻ đẹp của những cô thanh niên xung phong có niềm tin vào cuộc chiến tranh chính nghĩa của dân tộc.

          - Phương Định là cô gái dễ thương, hay xúc động. Chứng kiến cảnh trận mưa đá cô nhớ về Hà Nội, nhớ mẹ, nhớ cái cửa sổ, nhớ những ngôi sao, nhớ quảng trường lung linh... Những hoài niệm; kí ức dội lên sâu thẳm càng chứng tỏ sự nhạy cảm trong tâm hồn cô gái Hà Nội mơ mộng, lãng mạn, thật đáng yêu.

          b) Nhân vật Thao( 0,5 điểm)

          Đây là cô  gái lớn tuổi nhất trong nhóm, là đội trưởng tổ trinh sát mặt đường. ở chị có những nét dễ nhớ ấn tượng. Chị cũng tỉa tót lông mày nhỏ như cái tăm, cương quyết, mạnh mẽ, táo bạo. Chị không sợ bom đạn, chỉ đạo công việc dứt khoát nhưng lại rất sợ máu và vắt.

          - Chị yêu thương đồng đội đúng vai trò của người chị cả. Khi Nho bị thương, chị rất lo lắng, săn sóc tận tình từng hớp nước, cốc sữa. Tình đồng đội sưởi ấm tâm hồn những cô gái lúc khó khăn nhất.

          - Chị Thao cũng thích hát dù hát sai lời và sai nhạc. Tiếng hát yêu đời, cất lên từ cuộc chiến tranh để khẳng định bản lĩnh, sức mạnh, niềm tin vào lí tưởng của thanh niên thời đại những năm chống Mĩ.

          c) Nhân vật Nho. ( 0,5 điểm)

          - Nho xuất hiện trong thời điểm quan trọng của câu chuyện. Đó là lúc phá bom, khi ranh giới của sự sống và cái chết gần kề gang tấc. Nho nhỏ nhẹ, dịu dàng, duyên dáng " Trông nó nhẹ mát mẻ như một que kem trắng"

          * Liên hệ thực tế: ( 0,5 điểm)

          - Chúng ta hiểu được có cuộc sống như ngày hôm nay đó là nhờ biết bao thế hệ cha ông đổ biết bao mồ hôi, xương máu và nước mắt mới có được nền hoà bình. Cần tự hào về những truyền thống tốt đẹp đó.

          - Hiện nay mặc dù chúng ta đang sống trong hoà bình nhưng vẫn còn các thế lực thù địch âm mưư thôn tính nước ta.

          - Vì vậy là một công dấn của đất nước chúng ta cần có trách nhiệm góp một phần nhỏ bé của mình trong việc xây dựng đất nước và bảo vệ tổ quốc, phát huy những truyền thống anh hùng của ba nữ thanh niên trong tác phẩm.

3. Kết luận( 0,25 điểm)

          - Khẳng định tâm hồn trong sáng sự hồn nhiên và phẩm chất anh hùng dũng cảm, lạc quan của ba nữ thanh niên xung phong.

          - Rút ra bài học cho bản thân.

II. Yêu cầu chung:

- Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của thí sinh, cần chủ động và linh hoạt trong việc vận dụng tiêu chuẩn cho điểm. Nếu thí sinh làm bài theo cách riêng nhưng đáp ứng được yêu cầu cơ bản của đề bài thì vẫn cho đủ số điểm như hướng dẫn chấm.

-  Những bài có cảm xúc, diễn đạt tốt, có tính sáng tạo cần được khuyến khích.

- Việc chi tiết điểm số của các câu, các ý phải đảm bảo không sai lệch với tổng số điểm của câu. Điểm toàn bài không làm tròn.

 

 

 

 

 

 

Lưu Thị Tâm

Xem thêm...

Ba công khai

Thư viện ảnh

Album : HỘI NGHỊ CÁN BỘ CÔNG NHÂN VIÊN CHỨC 2017 -2018(2017-12-31)
Album : NGÀY HỘI MỔ HEO 2017(2017-12-31)
Album : NGÀY HỘI THIẾU NHI KHỎE TIẾN BƯỚC LÊN ĐOÀN(2017-12-31)
Album : cảnh trường(2016-12-06)