Tin tức/(Trường THCS Nhân Hòa)/TÀI NGUYÊN THAM KHẢO/
SKKN công tác chủ nhiệm lớp

ĐỀ TÀI :  CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM LỚP

PHẦN THỨ NHẤT

I. ĐẶT VẤN ĐỀ :

         Ngay từ khi bước vào nghề Sư phạm, tôi đã coi đó là cái nghiệp mà mình phải theo và gắn bó suốt đời. Xuất phát bởi một mục đích ấy nên tôi coi công việc hằng ngày của mình như một phần lẽ sống. Tôi muốn công việc mình đã và đang làm sẽ thực sự có ích cho cộng đồng, cho chính bản thân mình. Do vậy nên tôi thường trăn trở tìm mọi cách để công việc của mình thu được kết quả. Kết quả ấy nằm ngay trong chất lượng giáo dục toàn diện của học sinh qua mỗi năm tôi dạy.

        Tôi nghĩ rằng: Nếu mình yêu thích công việc của mình thì mình sẽ làm được tốt. Trẻ cũng vậy, các em đạt được hạnh kiểm tốt và văn hoá khá giỏi chính các em cũng phải yêu thích công việc của mình. Vậy làm thế nào để các em yêu thích công việc học tập của mình ? Để đạt được điều đó trước tiên các em phải thích học. Từ kinh nghiệm thực tế tôi nhận thấy học sinh thích đi học là những học sinh tìm được niềm vui khi tới lớp, những em đó được thầy yêu, bạn mến và việc học tập đối với các em không mấy vất vả. Học sinh đến trường phải có niềm vui, có vui mới học được tốt.

        Vào năm học mới, tôi định hướng trước cho mình phải gây được tâm thế cho học sinh trong những ngày đầu năm học để rồi dẫn dắt các em bước vào năm học đầy tự tin và phấn khởi. Để có được kết quả tưởng chừng như đơn giản thế thôi nhưng cách thức để đi đến cái đích đó thật không đơn giản chút nào. Có được niềm vui cho trẻ không phải tạo ra được từ một giờ học, một ngày học hay một tuần học mà phải lôi cuốn, gây hứng thú cho học sinh trên một bình diện rộng ở mọi nơi, mọi lúc,  qua giao tiếp,  qua cách cư xử,  chỉ bảo của giáo viên cho học sinh. Do vậy đòi hỏi người giáo viên phải thật nhẫn nại, có tình thương thực sự với học trò. Chỉ có tình thương yêu thực sự và lòng cảm thông của giáo viên mới đem lại niềm vui cho học sinh khi đi học. 

          Học sinh lớp 3 rất ngay thơ , tâm hồn các em như một tờ giấy trắng , vẽ lên đó đẹp hay xấu phần lớn là tác động của thầy , cô chủ nhiệm . Nếu trong quãng thời gian đó các em không may gặp phải người “thợ vẽ tồi” , người công nhân xây dựng thiếu trách nhiệm thì suốt đời “trang nhân cách ” của các em sẽ giữ lại vết hằn khó xoá . Nhận thức được tầm quan trọng của một giáo viên chủ nhiệm tôi luôn tự nhủ , trước tiên mình phải là một tấm gương cho học sinh về cách ăn nói mẫu mực , xử sự với học trò đúng mực “ nghiêm túc” nhưng “ thân thiện ” thực sự có lòng yêu thương thông cảm với các em sao cho các em cảm nhận cô giáo như người mẹ thứ hai của các em , là chỗ để các em tin cậy về mặt tinh thần nhưng không quá thân thiết để học sinh có thể bỡn cợt quên khoảng cách giữa giáo viên và học sinh. Xuất phát từ những suy nghĩ như vậy tôi đã chọn cho mình đề tài : “Công tác chủ nhiệm lớp

PHẦN THỨ HAI

II . NHỮNG BIỆN PHÁP GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ :

A . CƠ SỞ LÝ LUẬN :

1 . Đặc điểm tâm lý và nhận thức của học sinh lớp 3 .

          Học sinh lớp 3 còn rất non nớt , các em sống trong những gia đình có hoàn cảnh khác nhau, nếp sống khác nhau nên nhận thức và nếp sống cũng khác nhau.  Các em rất ham hiểu biết , thích bắt chước . Năm thứ ba, của đời học sinh, các em cũng có những ý thức nhất định .

2 . Tầm quan trọng của việc giáo dục đạo đức , hình thành nhân cách , phát triển tư duy và nhận thức của học sinh.

          Giáo dục đạo đức , hình thành nhân cách , phát triển tư duy và nhận thức của học sinh là mục tiêu và là nhiệm vụ hàng đầu của nhà trường phổ thông . Giáo dục đạo đức phải làm ngay từ nhỏ , càng sớm càng tốt , nhưng phải phù hợp với trẻ .

          Giáo dục đạo đức phải làm sớm, bởi lẽ : Tuổi thơ trong trắng dễ hấp thụ cái mới , để được cảm hoá , thuyết phục . Những điều răn dạy ban đầu đến với trẻ bao giờ cũng in dấu ấn sâu đậm nhất . Trong tâm trí trẻ nếu không có giáo dục sớm , trẻ cũng tiếp thu một cái gì đó ngoài dự kiến của chúng ta . Những cái đó nếu là điều sai trái , việc giáo dục lại khó khăn gấp bội .

          Học sinh lớp 3 cũng không phải là quá bé , với vốn ngôn ngữ , kinh nghiệm đạo đức và kiến thức đã thu được từ các lớp dưới , các em có thể tiếp thu các chuẩn mực đạo đức và kiến thức ở dạng hành vi cụ thể không khó khăn , từ đó làm nẩy nở những tình cảm , thói quen đạo đức và những tư duy của các em . Và nếu chúng ta không quan tâm giáo dục ở lứa tuổi này thì đó là điều sai lầm của chúng ta và chúng ta là người đầu tiên phải gánh chịu hậu quả đó .

3 . Mục tiêu của công tác chủ nhiệm .

Công tác chủ nhiệm ở trường tiểu học nhằm giúp học sinh :

- Có hiểu biết về một số chuẩn mực hành vi đạo dức và pháp luật phù hợp với lứa tuổi trong các mối quan hệ của các em với bản thân , gia đình , nhà trường, cộng đồng , môi trường tự nhiên và ý nghĩa của việc thực hiện theo chuẩn mực đạo đức đó.

- Từng bước hình thành kỹ năng nhận xét , đánh giá hành vi của bản thân và những người xung quanh theo chuẩn mực đã học ; kỹ năng lựa chọn và thực hiện các hành vi ứng xử phù hợp với chuẩn mực trong các quan hệ và tình huống đơn giản, cụ thể của cuộc sống , biết nhắc nhở bạn bè cùng thực hiện .

- Từng bước hình thành thái độ tự trọng , tự tin , yêu thương , tôn trọng con người , yêu cái thiện , cái đúng , cái tốt , không đồng tình với cái ác , cái sai, cái xấu. 

- Từng bước giúp học sinh khám phá và tìm hiểu kiến thức và kỹ năng cơ bản phù hợp với trình độ , lứa tuổi của học sinh .                                                                      

B . THỰC TRẠNG CỦA CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM HIỆN NAY .

1 . Đối với giáo viên

          Chưa tìm hiểu và khám phá được điểm mạnh và điểm yếu , điểm còn hạn chế của từng học sinh . Đặc biệt là chưa tìm được giải pháp để phát huy hết khả năng sáng tạo và phát triển tư duy cho học sinh, chưa tìm được giải pháp khắc phục những nhược điểm về ý thức và nhận thức của trẻ .

2 . Đối với học sinh

          Khả năng giao tiếp giữa học sinh với giáo viên , giữa học sinh với học sinh còn nhiều hạn chế .

          Học sinh chưa tự tin trong việc phân tích , xử lý tình huống ... Do khả năng đánh giá hành vi của bản thân và xung quanh còn thiên về cảm tính.

          Xuất phát từ khó khăn trên mà tôi đã có những giải pháp sau để tháo gỡ khó khăn đó, làm cho công tác chủ nhiệm được dễ dàng hơn .

PHẦN THỨ BA

III. PHỔ BIẾN ỨNG DỤNG

1 . Giải pháp thực hiện :

           1.1 . Xây dựng , hình thành và giáo dục nhân cách cho trẻ .

Như chúng ta đã biết ngoài vệc xây dựng , hình thành và giáo dục nhân cách cho trẻ thông qua các bài giảng ở trên lớp của tất cả các bộ môn được giảng dạy trong nhà trường thì việc xây dựng , hình thành và giáo dục nhân cách cho trẻ thông qua các giờ chơi , giờ hoạt động tập thể ... là hết sức cần thiết và bổ ích. Vì vậy với khuôn khổ của đề tài này tôi chỉ đề cập đến vấn đề là: Xây dựng , hình thành và giáo dục nhân cách cho trẻ thông qua giờ chơi, giờ hoạt động tập thể.

 a) Xây dựng , hình thành và giáo dục nhân cách cho trẻ thông qua giờ chơi.

Sau những giờ học căng thẳng và mệt mỏi thì giờ chơi là giờ các em được vui chơi thoải mái , chơi những gì mà các em thích . Chính vì vậy mà đã nẩy sinh bao nhiêu vấn đề làm cho người làm công tác chủ nhiệm phải hết sức quan tâm , tìm ra những giải pháp phù hợp để giờ chơi thực sự trở thành một giờ chơi lành mạnh và bổ ích. Qua nhiều năm làm công tác chủ nhiệm tôi đã xây dựng cho mình kế hoạch để hướng dẫn các em có giờ chơi thật thoải mái , lành mạnh bổ ích cụ thể như sau :

  Ngay từ đầu năm tôi đã kết hợp với nhà trường và ban phụ huynh của lớp chuẩn bị cho các em một số vật dụng cần thiết phục vụ cho giờ chơi như : Cầu lông, dây nhảy , quả cầu , giấy vẽ , bút màu , phấn màu , bộ xếp hình , que tính ,  sách , báo , truyện , ....

Đến giờ chơi tôi cho các em tự chọn các vật dụng để phục vụ trò chơi mà các em thích . Với trò chơi mà các em chưa biết cách chơi tôi đã hướng dẫn và chơi cùng các em .

Ví dụ : Với những trò chơi đá banh , đá cầu , cầu lông hay nhảy dây hầu như các em đã biết nên các em có thể tự chơi . Nhưng với các trò chơi như xếp hình , sử dụng que tính , bút màu , phấn màu , giấy vẽ ….tôi sẽ hướng dẫn và có thể gợi mở ý tưởng cho các em .

Với bút màu , phấn màu và giấy vẽ : các em có thể vẽ những tranh mình yêu thích trên giấy hoặc trên bảng lớp….Giáo viên có thể định hướng cho các em vẽ theo chủ điểm hàng tháng như tháng 9 về ngôi trường thân yêu . tháng 10 vẽ về chủ đề an toàn giao thông , tháng 11 vẽ về ngày nhà giáo Việt Nam , Tháng 12 vẽ về chú bộ đội …

Thông qua các trò chơi như vậy các em được thả tâm hồn mình vào các trò chơi , các em say sưa hứng thú , thỏa sức sáng tạo , thư giãn đầu óc sau các giờ học. Qua đó các em được giao lưu , học hỏi và biết thêm bao điều mới lạ .Từ đó ý thức và nhân cách của các em dần hình thành và phát triển theo một chiều hướng tốt . 

b) Xây dựng , hình thành và giáo dục nhân cách cho trẻ thông qua giờ hoạt động tập thể.

 Ngoài các giờ hoạt động tập thể dạy theo các chủ điểm của từng tuần, từng tháng , thì hàng tuần tôi dành một khoảng thời gian nhất định để trò chuyện với các em để được nghe chính các em nói , chính các em kể cho tôi nghe những tâm tư nguyện vọng của mình (có thể nói trực tiếp hoặc viết ra những  tâm sự đó) để từ đó tôi hiểu và gần gũi các em hơn .

 c) Trẻ rất thích được thể hiện mình.

Trong lớp tôi có một số học sinh thường thích mình là nhân vật trung tâm, muốn được làm mẫu để các bạn chú ý tán thưởng và đề cao mình.

Nắm được đặc điểm tâm lý đó tôi thường tranh thủ cho các em có dịp thể hiện mình. Trong giờ học toán là một học sinh thông minh nhanh nhẹn thường làm toán xong trước các bạn, mỗi khi làm bài xong em thường ngoảnh đi ngoảnh lại khoe với các bạn “ tớ xong trước’’ nhưng bài em làm rất ẩu. Để chấn chỉnh điều đó, tôi cho em lên bảng chữa bài kèm theo một điều kiện “Nếu trình bày đúng và đẹp cô sẽ t cho điểm 10” Vì em rất thích được bạn khen và thán phục mình, trước lời động viên và yêu cầu của cô nên em đã làm bài trên bảng vừa nhanh vừa trình bày bài cẩn thận. Em trở về chỗ ngồi với điểm 10 và một tràng pháo tay giòn giã của các bạn. Em vui lắm nét mặt hớn hở , hãnh diện vì được các bạn đề cao là người giải toán nhanh nhất .

Trong giờ kể chuyện, Đạo đức, Tập đọc tôi thường xuyên cho các em đọc phân vai hay đóng những đoạn tiểu phẩm (giờ Đạo đức) đa số học sinh đều xung phong tham gia bởi các em muốn được dịp thể hiện mình, nội dung tiết học với các em mang tính tự nhiên , mọi thành viên đều cảm thấy vui vẻ thoải mái và rất tích cực hoà nhập với tập thể lớp, học sinh được thể hiện nhiều qua các tiết học trở nên bạo dạn tự tin hơn trước đám đông.

d )Tính hiếu thắng của trẻ

Hầu như bất cứ đứa trẻ nào cũng có tính hiếu thắng. Tôi gắn sự hiếu thắng đó theo hướng tích cực, xây dựng tính hiếu thắng đó trở thành hướng phấn đấu vươn lên trong học tập của mỗi học sinh.Trong lớp tôi chọn một số cặp học sinh ngang sức nhau khuyến khích các em thi đua với nhau trong khoảng thời gian ngắn, với thời gian đó em nào vượt lên thì sẽ được khen và tìm một bạn có sức học khá hơn để ghép đôi. Làm như vậy các em luôn phải cố gắng vì sợ thua bạn.

          Tôi thường xuyên vận động những cuộc chạy đua nho nhỏ và quả nhiên lớp tôi có phong trào thi đua học tập sôi nổi hơn. Những cuộc thi đua như vậy tôi cho là rất lành mạnh , nó giúp các em luôn có cái mốc mới cao hơn cần vươn tới . Những em sẵn có tính hiếu thắng thường thu được kết quả rõ rệt sau mỗi cuộc đua.

          e) Học sinh cần được khích lệ động viên

          Tôi thường nhìn nhận và quan sát học sinh và sự vận động , nhìn thấy những tiến bộ của học sinh dù là rất nhỏ tôi cũng kịp thời động viên khen ngợi trước lớp để  em phấn khởi và tiếp tục phấn đấu .

          Bên cạnh đó tôi còn quan tâm đến từng học sinh nhất là những em có hoàn cảnh đặc biệt và những em chậm tiến . . .

1. 2. Chia sẻ  với phụ huynh học sinh :

Học sinh rất thích được điểm tốt và phụ huynh luôn mong : Sau mỗi buổi đón con ở trường về lại được con mình khoe có những điểm tốt , những chuyện vui ở lớp . Chỉ cần có thế thôi cũng đủ để bố mẹ thêm vui và vơi đi bao sự nhọc nhằn của cả một ngày lao động vất vả . Cũng chỉ cần có thế mà bữa cơm gia đình học sinh hôm ấy cảm thấy ngon miệng hơn và hạnh phúc hơn . Nhưng thực tế không phải bao giờ các em cũng học bài và làm bài chuyên cần để cô giáo sẵn lòng cho ngay điểm tốt.   Nhiều khi kiểm tra bài , học sinh vì một lý do nào đấy không đủ bài tôi vẫn nghiêm khắc cho điểm kém kèm theo lời khiển trách nhưng vẫn ôn tồn mở lối cho học sinh. Nhắc cho học sinh nợ điểm đến lần kiểm tra sau đồng thời thông báo cho học sinh biết điều đó. Cách làm này đã làm mất đi sự thất vọng trong lòng các em và mở ra cho các em hy vọng để cố gắng ở lần sau . Những em này luôn có tư tưởng gỡ lại điểm nên đã : lập công chuộc tội “ rất hào hứng xung phong được kiểm tra vào tiết học tiếp . Phụ huynh học sinh biết được điều đó đều cố gắng đọng viên con học và họ không băn khoăn , lo lắng về kết quả học tập của con mình có thể rơi vào mức độ “ báo động”

1. 3. Niềm vui đến với trẻ :

a)  Thân thiết tình thầy trò :

Tạo đựơc tâm thế cho học sinh trong buổi học là vô cùng cần thiết . Hiểu điều đó nên tiết đầu tiên tôi không bao giờ quở trách, trách phạt bất cứ một học sinh nào . Dù hôm đó học sinh đi muộn hay quên đồng phục hoặc quên sách , vở, thiếu phần chuẩn bị ...Nếu nặng lời mắng mỏ sẽ đem lại cho học sinh đó nỗi buồn , cảm giác có tội sẽ đè nặng , phá tan sự tiếp thu của học sinh trong cả buổi học hôm ấy. Chính cô giáo cũng bị ức chế, buồn bực, tức tối trong suốt giờ giảng của mình. Để tránh  tình trạng trên, sáng sáng khi bước chân vào lớp tôi thường nghĩ ra một câu chào,  một câu đùa hóm hỉnh hoặc sau lời chào là một vài cử chỉ ân cần. Để sao cho học sinh cảm nhận được một ngày học mới bắt đầu hết sức nhẹ nhàng và ấm áp. Đến cuối buổi học hôm ấy , tôi cho các em bình chọn ai học ngoan và ai tiến bộ nhất trong buổi học.  Lúc đó là lúc mà tôi nhắc nhở khuyết điểm mà các em học sinh hồi sáng mắc phải. Nếu lỗi em đó mắc phải mà nặng , em sẽ tự đứng trước lớp tìm xem mình sai ở chỗ nào rồi hứa với tập thể lớp, với cô giáo sẽ sửa những sai lầm đó.

b) Học mà chơi – chơi mà học:

Học sinh đến trường thì phải vui chơi. Giờ ra chơi tôi hướng dẫn cho các em trò chơi tập thể, mượn cho các em dây , cầu ,bóng .v.v.. để học sinh được chơi hết mình , được cười đùa thật vui vẻ . Trong giờ học để các em tiếp thu bài được dễ hơn, tôi cũng thường tổ chức các trò chơi, tạo điều kiện để đông đảo học sinh được tham gia : ví dụ chơi hái hoa dân chủ trong giờ ôn tập môn tự nhiên-xã hội; chơi đóng kịch phân vai trong giờ đạo đức, chơi ai nhanh hơn trong giờ toán và “ Giọng đọc vàng’’ trong giờ tập đọc..vv. Những kiến thức cơ bản học sinh được học dưới dạng trò chơi, các em thấy hứng thú và tiếp thu kiến thức nhanh hơn đồng thời tôi nhận thấy  thông qua các trò chơi tính cách của các em được bộc lộ rõ ràng hơn.Qua đó tôi nhận xét cụ thể về tính cách của từng em để có biện pháp giáo dục phù hợp.

c) Khen thưởng động viên:

Thứ sáu cuối tuần có tiết sinh hoạt lớp, học trò lớp tôi rất thích và háo hức chờ đón . Các em được tự do bình bầu nhau. Những em được cô khen vì tiến bộ từng mặt: học tập, kỷ luật hay chỉ là có chữ viết tiến bộ hơn tuần trước đều được tuyên dương khen thưởng.

* Qua thời gian thực hiện những giải pháp trên tính từ khi tôi chủ nhiệm lớp đến nay là trên 10 năm . Cuối mỗi năm học tất cả học sinh đều đạt , có ý thức về mọi mặt , tôi đã thành công những giải pháp thực hiện này.

IV. KẾT LUẬN :                                                                                  

Trên đây tôi đã trình bày một số việc làm trong công tác chủ nhiệm của mình để giúp học sinh có nhiều niềm vui khi đến trường . Những việc đó thành hình khó đặt tên , càng không thể diễn ra trong khoảng thời gian nhất định . Tôi thực hiện nó lúc có thể được , khi tiếp xúc với học sinh “học sinh đến trường trong niềm vui” là một khái niệm rộng do tác động của nhiều yếu tố : Con người , môi trường , hoàn cảnh ...vv... nhưng theo chủ quan tôi nghĩ mình góp phần nhỏ trong niềm vui ấy của các em. Học sinh của lớp tôi đi học với tâm trạng rất thoải mái và phấn khởi. Tuy nhiên không có những em phải co kéo , phụng phịu níu tay cha mẹ trước buổi đi làm . Thầy cô bước vào lớp các em không có vẻ sợ hãi , rụt rè .Trái lại nhiều em đón tôi với nụ cười tươi tắn trên môi . Giao tếp giữa cô và trò hoà hợp thân ái , học sinh nhận thấy cô giáo mình thật gần gũi, bỡn cợt với cô. Quan sát các em trong giờ chơi tôi cũng thấy các em cư  xử với nhau hoà nhã, hiện tượng nói tục , chửi bậy hạn chế rất nhiều và dường như không có .Các em bớt đi những lời nói thô lỗ, cục cằn gay gắt . Đôi khi gây lỗi với bạn , các em thường xuyên nhận ra và tự giải quyết một cách nhanh chóng không làm phiền lòng cô như những ngày đầu nhận lớp .

Bằng sự cảm nhận của mình , tôi đã đọc được tình cảm của học sinh dành cho cô giáo và qua sự đánh giá , nhận xét tâm lý của phụ huynh về con mình . Tôi nghĩ những việc làm nho nhỏ của mình đã góp phần tích cực trong giai đoạn đầu hình thành và phát triển nhân cách của học sinh .

Điều quan trọng tôi đã làm được một việc đó là : Làm cho các em cảm thấy yêu trường . Những dấu ấn của tuổi học sinh tiểu học sẽ cùng các em đi suốt cuộc đời .

Trên đây là những suy nghĩ và việc làm cụ thể trong công tác chủ nhiệm của tôi . Vì năng lực có giới hạn không tránh khỏi những sai xót . Rất mong được sự góp ý kiến hội đồng khoa học  và các đồng nghiệp để sao cho công tác chủ nhiệm  ngày càng hoàn thiện, góp phần nâng cao hơn nữa chất lượng giảng dạy .

                                                           

 

Tác giả: admin

Xem thêm

Văn bản mới

BÀI HỌC ĐẦU TIÊN
Múa kỷ niệm mái trường trong lễ đón chuẩn năm học 2015-2016
dạy học theo VNen môn Âm nhạc 6
NÓI CHUYỆN HỌC NHƯ THẾ NÀO
  • Ba công khai
  • Thông báo

Kết quả thi khoa học kĩ thuật

kết quả thi khoa học kỹ thuật nhà trường

QUY CHẾ CHI TIÊU NỘI BỘ NĂM HỌC 2016-2017

QUY CHẾ CHI TIÊU NỘI BỘ NĂM HỌC 2016-2017

KẾ HOẠCH Công tác pháp chế năm học 2016 - 2017

KẾ HOẠCH Công tác pháp chế năm học 2016 - 2017

Quy tắc ứng xử văn hóa trường THCS Nhân Hòa

Quy tắc ứng xử văn hóa trường THCS Nhân Hòa

Quy chế làm việc năm học 2018-2019

Quy chế làm việc năm học 2018-2019
Xem thêm...