Tin tức/(Trường THCS Chính Lý)/TÀI NGUYÊN DẠY HỌC /
Bài thi em yêu lịch sử Việt Nam

CUỘC THI

EM YÊU LỊCH SỬ VIỆT NAM

Câu 1: Ngày 6-12-2012, UNESCO đã chính thức công nhận một tín ngưỡng ở Việt Nam là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện cho nhân loại. Anh (chị) hãy cho biết đó là tín ngưỡng gì? Nêu những điều mà anh (chị) tâm đắc nhất về thời đại là nguồn gốc hình thành nên tín ngưỡng đó?

Trả lời:

Đó là Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương ở Phú Thọ, Việt Nam

 Những điều tâm đắc về thời đại Hùng Vương:

 Truyền thuyết kể lại rằng thời Hùng Vương thứ Sáu, nước Tàu ở phía bắc chỉ muốn sang chiếm nước Nam ta. Cụ tổ Lạc Long Quân hiện ra dạy sai người đi khắp nước mời thần xuống giúp chống giặc.
  Bấy giờ ở làng Phù đổng, tỉnh Bắc Ninh ngày nay, có một người đàn bà đã 60 tuổi. Một hôm bà ra đồng ruộng thấy có một vết chân rất to lớn, bà đặt chân vào thì khi về nhà bà có thai. Bà sinh được một con trai và đặt tên là Gióng. Gióng lên ba tuổi mà không biết nói.
  Một hôm vua Hùng sai người đi tìm người tài giỏi ra đánh giặc. Gióng tự nhiên nói với mẹ mời sứ giả đến. Gióng bảo sứ giả về đúc một con ngựa sắt và một thanh gươm sắt, đưa đến cho chàng đi giết giặc. Bấy giờ Gióng vươn vai thành người lớn, ăn biết bao nhiêu cơm, thịt cũng không no, mặc quần áo rộng cỡ nào cũng thấy chật.
 Sứ giả về tâu lại sự việc với vua. Khi đã đem ngựa và gươm sắt đến, Gióng đội mũ, cầm gươm phóng lên ngựa sắt, xông ra trận như bão táp, đi đến đâu Gióng cũng chém giặc như chém cỏ rác. Khi gươm bị gãy, Gióng nhổ các bụi tre bên đường quăng ném vào quân địch.
   Đánh tan giặc, Gióng thẳng bay lên núi Sóc, trút bỏ quần áo lại rồi bay thẳng lên trời.
  Ngày nay còn thấy các hồ ao là dấu vết chân ngựa sắt để lại. Khu rừng giặc bị đốt cháy còn mang tên là rừng Cháy. Người dân lập miếu thờ Gióng gọi là thánh Gióng đã hoá thân cứu dân Việt.

 *Truyền thuyết đã cho chúng ta thấy được tinh thần đánh giặc của Thánh Gióng nói riêng, của mỗi người dân đất Việt nói chung, bất kể ai, già trẻ, gái trai đều có thể chống giặc. Qua đó ngợi chủ nghĩa anh hùng cao cả, tinh thần dân tộc thiêng liêng của thế hệ tiền nhân không màng danh lợi, địa vị cá nhân.

Câu 2: Anh (chị) hãy nêu cảm nhận của mình về một sự kiện lịch sử trọng đại của dân tộc.

Trả lời:

 Chiến thắng Điện Biên Phủ (07/5/1954) là một sự kiện lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu. Một chiến thắng có ý nghĩa lịch sử to lớn là tác nhân quan trọng đưa đến ký Hiệp nghị Giơ-ne-vơ, lập lại hòa bình ở Việt Nam.
 Từ ngày 13-17/3/1954, quân ta mở đợt tấn công thứ nhất tiêu diệt gọn cứ điểm Him Lam và Độc Lập, bức hàng cứ điểm Bản Kéo, phá vỡ cửa ngõ phía Bắc của tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. 
 

17h30 ngày 30/04/1954, ta mở đợt tấn công thứ 2. Cuộc chiến trên đồi A1 diễn ra hết sức gay go, ác liệt. Hai bên giằng co từng tất đất. Đến ngày 04/04 mỗi bên chiếm giữ 1 nửa đồi A1.

Đêm 01/05/1954 ta mở đợt tấn công thứ 3, quân ta đánh chiếm các cứ điểm còn lại phía Đông và phía Tây, bẻ gãy cuộc phản kích của địch. Đêm 3/5/1954, bộ đội ta chỉ cách sở chỉ huy của địch 300m.
 Đêm 06/5/1954 tại đồi A1, quân ta ồ ạt xông lên tiêu diệt các lô cốt và dùng bộc phá ngàn cân phá tan thế cầm cự của quân địch.
 17h30 ngày 7/5/1954 , những trận pháo kích của bộ đội ta nhắm thẳng vào sở chỉ huy địch. Tướng Đờ-cat-tơ-ri và toàn bộ tham mưu tập đoàn cứ điểm của địch bị bắt sống. Gần 1 vạn quân địch nhảy ra khỏi hầm xin hàng. Đêm đó ta tấn công bắt sống toàn bộ quân địch ở phân khu Nam.
 Sau “56 ngày đêm khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm,cơm vắt, máu trộn bùn non” chiến đấu cực kỳ anh dũng, chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ đã toàn thắng. Ta tiêu diệt và bắt sống 16.200 tên địch, bắn rơi và phá huỷ 62 máy bay, thu toàn bộ vũ khí, kho xăng, đạn dược, quân trang quân dụng.
 Chiến thắng Điện Biên Phủ là thành quả của 9 năm kháng chiến anh dũng đầy gian khổ hy sinh, là thắng lợi của sức mạnh đoàn kết dân tộc và đoàn kết quốc tế, khát vọng hòa bình, ý chí độc lập tự do của nhân dân Việt Nam. Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ đã mở đầu sự sụp đổ của chủ nghĩa thực dân; cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc, đấu tranh vì hòa bình, độc lập, tiến bộ xã hội của các nước thuộc địa trên thế giới.

Câu 3: Trong lịch sử dân tộc Việt Nam, anh (chị) yêu thích nhất nhân vật lịch sử nào? Vì sao? Hãy trình bày hiểu biết của anh (chị) về nhân vật đó

Trong lịch sử dân tộc Việt Nam em yêu thích nhất là Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Bởi vì bên cạnh chủ tịch Hồ Chí Minh có sự lãnh đạo thông minh, sáng suốt của Đại tướng mà quân và dân ta đã giành được chiến thắng vang dội Điện Biên Phủ 1954.

 Võ Nguyên Giáp (sinh ngày 25 tháng 8 năm 1911) là một nhà chỉ huy quân sự và nhà hoạt động chính trị Việt Nam. Là đại tướng đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam, ông là chỉ huy chính trong chiến tranh Đông Dương (1946–1954) và chiến tranh Việt Nam (1960–1975). Ông tham gia vào nhiều chiến dịch quan trọng như Chiến dịch Biên giới thu đông 1950, Điện Biên Phủ (1954), chiến dịch Tết Mậu Thân (1968), chiến dịch năm 1972, Chiến dịch Hồ Chí Minh mùa xuân năm 1975. Ông là nhà chỉ huy quân sự nổi bật nhất bên cạnh Hồ Chí Minh trong suốt cuộc chiến và lãnh đạo nhiều chiến dịch lớn cho đến khi chiến tranh kết thúc.
 Ông từng là một giáo viên dạy sử, nhà báo và từng giữ các chức vụ: Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Quân ủy Trung ương, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Tổng tư lệnh Quân đội Nhân dân Việt Nam,  Phó thủ tướng phụ trách khoa học và kỹ thuật kiêm công tác khoa giáo, Chủ tịch Danh dự Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Chủ tịch Danh dự Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, Chủ tịch Ủy ban quốc gia dân số và sinh đẻ có kế hoạch, Chủ tịch Danh dự Hội Khuyến học Việt Nam, Chủ tịch Danh dự Quỹ hỗ trợ sáng tạo khoa học kỹ thuật Việt Nam (VIFOTEC), Chủ tịch Danh dự Hội Cựu giáo chức Việt Nam.
 Cả cuộc đời Đại tướng đã cống hiến hết mình vì nước, vì dân, vì độc lập dân tộc, không màng danh lợi. Đại tướng từng nói: "Tôi đã cống hiến một cách tự nguyện, đã thanh thản trong mọi thử thách, thế là tôi sống vui, sống lâu... Như vậy, tôi đã làm theo lời dạy và noi theo tấm gương của Bác Hồ là “Dĩ công vi thượng”. Tôi nhận nhiệm vụ và tôi hoàn thành nhiệm vụ. Ngay cả việc phụ trách công tác sinh đẻ có kế hoạch… cũng là nhiệm vụ". Đại tướng thật xứng đáng là một “Thánh Gióng” thời hiện đại.

 Đại tướng qua đời vào ngày 04 tháng 10 năm 2013, tại bệnh viện quân y 108, hưởng thọ 103 tuổi. Đại tướng ra đi để lại cho nhân dân Việt Nam sự tiếc thương vô vàn. Linh cữu Đại tướng được an táng tại Vũng Chùa - Đảo Yến (thuộc xã Quảng Đông, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình).

 Câu 4: Ở tỉnh, thành phố quê hương anh (chị) có những di sản văn hóa (vật thể và phi vật thể) tiêu biểu nào? Anh (chị) hãy giới thiệu về một di sản văn hóa của quê hương mà anh (chị) ấn tượng nhất. Theo anh (chị), cần phải làm gì để bảo tồn và phát huy giá trị của di sản văn hóa đó?

Trả lời:

 Ở Hà Nam quê hương em nhiều di sản lịch sử - văn hóa như Đền Trần Thương, đền Bà Vũ  ở Lý Nhân, Đền Lảnh ở Duy Tiên (di sản vật thể) và hát dặm Quyển Sơn (di sản phi vật thể) nhưng em ấn tượng nhất là  di sản lịch sử văn hóa đình Quyển Sơn thuộc thôn Quyển Sơn, xã Thi Sơn, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam là một trong những di tích lịch sử truyền thống nổi bật của tỉnh Hà Nam.

 Quyển Sơn có đền Trúc thờ Hoàng hậu và Công chúa từ lâu đời. Lưu truyền điển tích rằng: Khi Lý Thường Kiệt đem quân đi chinh phạt giặc phương Nam vào năm 1079, đoàn chiến thuyền đi theo sông Đáy, qua trại Canh Dịch (nay là thôn Quyển Sơn, xã Thi Sơn) thì gặp một trận gió lớn cho nên ông phải cho thuyền ép vào chân núi để tránh gió. Trận cuồng phong này đã bẻ gãy cột buồm và cuốn luôn lá cờ đại lên đỉnh núi. Thấy điều lạ, Lý Thường Kiệt cho quân sĩ dừng lại dưới chân núi rồi cùng tướng lĩnh lên bờ sửa lễ tế trời đất cầu mong chiến thắng. Ông đặt đàn tế trong rừng trúc, gần ngôi đền thờ hai mẹ con bà hàng nước. Nửa đêm, hai mẹ con bà hiện lên báo mộng, xin cùng đi theo phù ông đánh giặc. Từ đó ông đặt tên núi là núi Quyển Sơn (núi Cuốn) và trại Canh Dịch cũng được đổi thành làng Quyển Sơn. Lần ra quân ấy, Lý Thường Kiệt đã chỉ huy đại quân thắng lớn. Sau chiến thắng, trên đường về kinh đô, khi qua vùng núi cũ, nhớ lời cầu nguyện năm xưa, ông cho dừng quân, hạ trại bên rừng trúc lễ tạ ơn thần, giết trâu mổ bò làm lễ tạ trời đất và khao thưởng ba quân, mở hội mừng chiến thắng, mời dân làng tham dự và xin Vua phong bà hàng nước là Mẫu hậu, cô con gái là Công chúa và sửa sang lại đền thờ. Có ân với dân làng nên khi Lý Thường Kiệt mất (năm 1105), nhân dân Quyển Sơn đưa ông vào thờ ở đền Trúc rồi suy tôn ông là Thành hoàng làng thờ tại đình vào thế kỷ thứ XVII.

Năm 1948, đình bị tàn phá do chiến tranh, chỉ còn lại 2 trụ biểu cổ và 24 bộ đá tảng to lớn còn nguyên trên nền đình.

Từ năm 2001, được họa sỹ, nhà lịch sử mỹ thuật Nguyễn Văn Chiến, họa sỹ khảo cổ học Nguyễn Sơn Ca cùng Ban Khôi phục xây dựng đình làng sưu tầm những chứng tích và 33 sắc phong từ năm Vĩnh Tộ thứ 6 triều Vua Lê Thần Tông (năm 1624) đến năm thứ 9 Vua Khải Định (năm 1925) nhằm xây dựng lại đình.

Năm 2007, chính quyền và nhân dân địa phương đã cùng nhau xây dựng, tôn tạo lại đình và  hoàn thành vào cuối năm 2009, góp phần tạo nên nét đẹp văn hóa tín ngưỡng của nhân dân địa phương.

Để bảo tồn và phát huy Di sản lịch sử - văn hoá vật thể đình Quyển Sơn cần phải:

- Trùng tu, tôn tạo di tích khi đã bị xuống cấp, hư hỏng nhưng phải đảm bảo nguyên trạng ban đầu, không thay đổi kết cấu, kiến trúc.

- Các cấp có thẩm quyền xem xét thành lập Trung tâm quản lý di tích để có quy chế, nhân sự quản lý và bảo tồn, phát huy giá trị của di sản.

- Thực hiện nếp sống văn minh trong tổ chức lễ hội để lễ hội diễn ra không có hiện tượng mê tín dị đoan và lợi dụng lễ hội để kinh doanh thương mại.

- Chú trọng hơn nữa việc giáo dục, tuyên truyền kiến thức về di sản và bảo vệ di sản cho người dân với nhiều hình thức đa dạng như: có chương trình giảng dạy ngoại khóa về di sản trong nhà trường địa phương, phát tờ rơi tại nơi công cộng, các địa điểm tham quan, du lịch…

 

Câu 5: Dân ta phải biết sử ta/

 Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam

Anh chị cho biết hai câu thơ trên của ai? Nêu ý nghĩa của hai câu thơ đó? Theo anh chị cần phải làm gì để người học yêu thích môn lịch sử?

Trả lời:

Hai câu thơ trên là của Bác Hồ.

 Ý nghĩa là:

Bác yêu cầu mọi người Việt Nam “phải” biết lịch sử của mình, phải hiểu rõ tường tận, cụ thể gốc tích, cội nguồn từ “xưa tới nay” của dân tộc mình. Từ đó chung tay dựng xây và bảo vệ đất nước, xứng đáng với ông bà, tổ tiên. 

 Để người học yêu thích môn lịch sử cần phải:

 - Người dạy cần xây dựng giáo án hợp lý, lời dẫn thu hút, câu chuyện rõ ràng, mạch lạc, dễ hiểu, kèm theo các video minh hoạ, các đoạn phim dã sử, ….

- Tổ chức các cuộc thi, bài kiểm tra mở cho người học tự tìm tòi thu thập tài liệu, kèm theo ý kiến bình luận về các sự kiện, nhân vật lịch sử.

- Thường xuyên tổ chức tham quan các khu di tích lịch sử, tượng đài, nghĩa trang liệt sĩ,… thông qua đó giới thiệu và hướng dẫn chi tiết về các giá trị lịch sử liên quan.

- Môn Lịch sử phải là môn thi bắt buộc trong các kì thi.

 

 

 

Tác giả: thcschinhly
Bài giới thiệu sách tháng 9 năm 2018 về chủ đề An toàn giao thông
Bài thới thiệu sách 'Búp sen xanh' trong Ngày Hội đọc sách
Bài giơi thiệu sách tại thư viện lớp học
Hội thi Kể chuyện theo sách
Gioi thieu thu vien